رویترز امروز گزارش داد سپاه پاسداران اعلام کرده است که یک رادار هشدار زودهنگام آمریکا در بحرین را هدف قرار داده است.
- سپاه گفته این اقدام در پاسخ به حمله هوایی آمریکا به یک برج مخابراتی در شهرستان سیریک، استان هرمزگان، انجام شده است.
- اگر این حمله تأیید شود، نخستین ادعای حمله به تجهیزات نظامی آمریکا در یکی از کشورهای خلیج فارس از اوایل سپتامبر خواهد بود.
- تا زمان انتشار گزارش رویترز، آمریکا و بحرین واکنش رسمی نشان نداده بودند.
نکته: اصل حمله به رادار هنوز مستقلاً تأیید نشده است. Reuters +1
ترامپ: کشورهای خلیج فارس خواستار توقف حملات گسترده شده‌اند
ترامپ امروز گفته است عربستان، قطر و دیگر کشورهای خلیج فارس از او خواسته‌اند فعلاً حملات گسترده تازه‌ای علیه ایران انجام ندهد.
او در عین حال تهدید کرده که آمریکا در صورت لزوم می‌تواند زیرساخت‌های انرژی، پل‌ها و مراکز صنعتی ایران را هدف قرار دهد.
این موضع‌گیری در حالی است که ترامپ چند ساعت قبل گفته بود برای انجام حملات تازه تردید نخواهد کرد.
به نظر می‌رسد کشورهای عربی منطقه نگران‌اند که حمله گسترده آمریکا، پاسخ ایران به پایگاه‌ها و تأسیسات انرژی آن‌ها را به دنبال داشته باشد. Al Jazeera +1
مذاکرات؛ عقب‌نشینی ترامپ از مسیر مذاکره با ایران
تحول مهم سیاسی
یکی از مهم‌ترین خبرهای امروز، گزارش وال‌استریت ژورنال درباره تغییر موضع ترامپ است.
- ترامپ روز پنجشنبه اعلام کرد آمریکا دیگر نیازی به توافق با ایران ندارد.
- او از جی‌دی ونس خواسته است تمرکز خود را از مذاکرات ایران بردارد و به موضوعات داخلی آمریکا بپردازد.
- این تصمیم در حالی است که پیش‌تر ونس مأمور پیگیری مذاکرات شده بود و احتمال گفت‌وگوی مستقیم با مقام‌های ایرانی مطرح بود.
در مقابل، قالیباف گفته بود ایران پاسخ خود را از طریق قطر به آمریکا منتقل کرده و منتظر پاسخ واشنگتن است.
ارزیابی: مسیر دیپلماسی فعلاً ضعیف‌تر شده است. هنوز نمی‌توان گفت مذاکرات کاملاً پایان یافته، اما نشانه‌ای از توافق نزدیک دیده نمی‌شود. WSJ +2
عربستان و یمن؛ تهدید مستقیم مسیر جایگزین صادرات نفت
رویترز گزارش داده است که حوثی‌ها مدعی حمله به سه هدف در عربستان شده‌اند:
- ایستگاه پمپاژ خط لوله شرق به غرب عربستان؛
- تأسیسات نفتی ینبع در ساحل دریای سرخ؛
- ساختمانی متعلق به آرامکو در ریاض.
ائتلاف به رهبری عربستان نیز اعلام کرده دو پهپاد حوثی‌ها را رهگیری کرده است؛ یکی در منطقه ریاض و دیگری در استان شرقی.
نکته راهبردی بسیار مهم این است که عربستان روزانه حدود چهار میلیون بشکه نفت را از طریق خط لوله شرق به غرب به بندر ینبع منتقل می‌کند تا وابستگی صادرات خود به تنگه هرمز را کاهش دهد.
اگر حملات حوثی‌ها این خط لوله و بندر ینبع را مختل کند، عربستان با مشکل جدی‌تری در صادرات نفت روبه‌رو خواهد شد. البته ادعای حمله به این تأسیسات هنوز از سوی عربستان تأیید نشده است. Reuters +1
چین وارد رایزنی با عربستان درباره حوثی‌ها شد
امروز وزیر خارجه عربستان، فیصل بن فرحان، با فرستاده ویژه چین در امور خاورمیانه، ژای جون، درباره حملات حوثی‌ها و راه‌های کاهش تنش گفت‌وگو کرده است.
این دیدار اهمیت دارد؛ زیرا چین روابط اقتصادی و سیاسی گسترده‌ای با ایران و عربستان دارد و می‌تواند در کاهش تنش میان دو طرف نقش دیپلماتیک ایفا کند.
با این حال، هنوز نشانه‌ای از ابتکار مشخص و توافق عملی چین برای توقف حملات حوثی‌ها منتشر نشده است. Al Jazeera +1
تنگه هرمز؛ چهار نفتکش در دو روز دچار انفجار شدند
رویترز گزارش داده است که ایران مدعی شده چهار نفتکش در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه در تنگه هرمز دچار انفجار شده‌اند.
- دو نفتکش در روز چهارشنبه؛
- دو نفتکش دیگر در روز پنجشنبه؛
- ایران علت را برخورد با مین‌های دریایی و عبور از مسیرهای ممنوع اعلام کرده است.
رویترز نتوانسته روایت ایران درباره علت انفجارها را مستقلاً تأیید کند.
همچنین نهاد نظارت دریایی بریتانیا از اصابت یک پرتابه ناشناس به کشتی‌ای در شمال‌غرب رأس‌الخیمه خبر داده که موجب آتش‌سوزی موتورخانه شده است؛ خدمه سالم تخلیه شده‌اند. Reuters +1
سه نکته‌ای که باید فردا دنبال کنیم:
1. آیا آمریکا یا بحرین حمله ادعایی ایران به رادار را تأیید می‌کنند و آیا پاسخ نظامی در پی خواهد داشت؟
2. آیا حوثی‌ها واقعاً به خط لوله شرق به غرب و بندر ینبع خسارت وارد کرده‌اند؟
3. آیا قطر، عمان یا چین می‌توانند ترامپ را دوباره به مسیر مذاکره بازگردانند؟
جمع‌بندی : خطر اصلی اکنون گسترش جنگ به کشورهای خلیج فارس است. حمله ادعایی ایران به رادار آمریکا در بحرین و تهدید مسیر صادرات نفت عربستان دو تحول بسیار مهم‌اند. اگر این دو جبهه فعال‌تر شوند، بحران از یک تقابل محدود بر سر ایران و آمریکا به یک بحران امنیتی گسترده در سراسر خلیج فارس و دریای سرخ تبدیل خواهد شد.
منابع اصلی امروز
- رویترز – ادعای سپاه درباره هدف‌گیری رادار آمریکا در بحرین، ۱۳ نوامبر
- وال‌استریت ژورنال – تغییر موضع ترامپ درباره توافق با ایران
- الجزیره – درخواست کشورهای خلیج فارس برای توقف حملات گسترده
- رویترز – ادعای حملات حوثی‌ها به خط لوله نفت و تأسیسات عربستان
- رویترز – انفجار چهار نفتکش در تنگه هرمز
هیئت تحریریه آدپ
